ตัวอย่างงานถมดินลูกรังเสริมรอบบ้าน กรุงเทพฯ ลาดพร้าว

การถมดินเสริมรอบบ้านเป็นขั้นตอนสำคัญในการเตรียมพื้นที่สำหรับการปรับปรุงหรือก่อสร้าง โดยเฉพาะอย่างยิ่งในบริบทของประเทศไทยที่มักประสบปัญหาน้ำท่วมขัง การใช้ดินลูกรังถือเป็นตัวเลือกยอดนิยม เนื่องจากมีคุณสมบัติในการระบายน้ำได้ดี และมีความแข็งแรงเมื่อบดอัด แต่สิ่งที่ทำให้โปรเจ็กต์นี้แตกต่างออกไป คือ การใช้แรงงานคน ในทุกขั้นตอน แทนที่จะพึ่งพาเครื่องจักรหนัก นี่คือขั้นตอนการทำงานที่อาศัยความพยายาม และความพิถีพิถันสูง

ขั้นตอนแรกเริ่มจากการขนส่ง ดินลูกรังถูกบรรทุกมาด้วยรถบรรทุกดิน (หกล้อ) รถบรรทุกหกล้อเทดินออกมาเป็นกองขนาดใหญ่

  • พื้นที่หน้างานเป็นทางแคบ หรือมีสิ่งกีดขวาง (เช่น ตัวบ้านที่กำลังปรับปรุง) ทำให้รถบรรทุกดินไม่สามารถวิ่งเข้าไปเทดินได้ทั่วถึง กองดินจึงมักกระจุกตัวอยู่บริเวณเดียว ซึ่งทำให้เกิดงานหนักในขั้นตอนต่อไป
  • ต้องมีการประเมินจุดเทดินที่เหมาะสมที่สุด เพื่อลดระยะทางในการขนย้ายด้วยมือให้มากที่สุด

เมื่อกองดินรวมกัน แรงงานจะใช้เครื่องมือแบบดั้งเดิมในการกระจายดินไปยังพื้นที่ที่ต้องการ

  • เครื่องมือหลัก :
    พลั่ว/จอบ : สำหรับตักและขุดกองดิน
    ตะกร้าสาน/กระสอบ : สำหรับแบกดินไปยังจุดต่างๆ
  • ขั้นตอนการทำงานจริง :
    ตัก : แรงงานหลายคนช่วยกันใช้พลั่วตักดินจากกองหลัก
    บรรจุ : ดินที่ตักจะถูกส่งลงในตะกร้าสาน
    แบก/หาม : แรงงานจะใช้กำลังกายแบกตะกร้าดินบนศรีษะหรือบ่า และเดินไปยังพื้นที่ที่ต้องการถม ไม่ว่าจะเป็นลานกว้าง หรือพื้นที่แคบระหว่างตัวบ้านกับรั้ว
    เท : เทดินลูกรังออกจากตะกร้าลงสู่พื้นทีละน้อย
    ปรับระดับเบื้องต้น : ใช้พลั่วหรือจอบเกลี่ยดินที่เพิ่งเทลงไป เพื่อกระจายความสูงให้สม่ำเสมอ
  • ข้อดีของการใช้แรงงานคน : สามารถเข้าถึงและถมดินในพื้นที่แคบได้อย่างมีประสิทธิภาพ ซึ่งเป็นจุดที่รถไถขนาดเล็กหรือเครื่องจักรไม่สามารถทำได้ การควบคุมความสูงและขอบเขตของการถมดินทำได้อย่างละเอียดและแม่นยำกว่า

พื้นที่ด้านข้างของบ้านนั้นแคบมาก มีเพียงช่องทางเดินระหว่างรั้วกับผนังอาคาร การถมดินในส่วนนี้ต้องใช้ความระมัดระวังเป็นพิเศษ

  • ต้องมั่นใจว่าระดับดินที่ถมจะไม่สูงเกินแนวที่กำหนดไว้ (สังเกตเส้นสีแดงที่ขีดไว้ฐานของผนัง) และต้องแน่ใจว่าดินเข้าไปถึงทุกซอกทุกมุมของทางแคบ
  • การแบกดินด้วยตะกร้าเป็นวิธีเดียวที่ทำได้ดีที่สุด และช่วยให้แรงงานควบคุมปริมาณดินที่เทลงแต่ละจุดได้อย่างแม่นยำ และดินเข้าออกในทางแคบได้อย่างสะดวกกว่าการใช้รถเข็น

เมื่อดินถูกกระจายไปทั่วพื้นที่แล้ว ขั้นตอนสุดท้ายก่อนจะเสร็จสิ้นการถม คือการปรับระดับพื้นผิวทั้งหมดให้เรียบ และได้ความลาดเอียงตามที่กำหนด

  • เครื่องมือ : ใช้ไม้สามเหลี่ยมหรือเชือกกำหนดระดับ และใช้พลั่วหรือจอบเกลี่ยดินส่วนเกินออกจากจุดที่สูงไป และเติมดินในจุดที่ต่ำไป
  • ความสำคัญ : การใช้แรงงานคนช่วยให้เกิดการปรับระดับที่ละเอียดลออ โดยเฉพาะบริเวณมุมและขอบเขตที่ติดกับโครงสร้างอาคาร ซึ่งต้องทำอย่างระมัดระวังไม่ให้กระทบต่อตัวบ้าน
  • คุณภาพที่ได้ : ให้งานที่ประณีต และสามารถควบคุมระดับดินในพื้นที่ที่จำกัดได้อย่างสมบูรณ์แบบ เหมาะสำหรับงานปรับปรุงบ้านที่ต้องการความแม่นยำสูง
  • ข้อดีที่เหนือกว่าเครื่องจักร : ความสามารถในการทำงานในพื้นที่ที่เข้าถึงยาก และการความคุมความหนาแน่นของดินในแต่ละจุด
  • สิ่งที่ต้องแลก : ระยะเวลาการทำงานที่นานกว่า และค่าใช้จ่ายรวมอาจสูงกว่าการใช้เครื่องจักร (เมื่อพิจารณาค่าแรงต่อวัน) แต่สิ่งที่ได้รับคือ ผลงานที่สามารถตอบโจทย์ข้อจำกัดของพื้นที่ได้ 100%

โปรเจกต์นี้จึงเป็นตัวอย่างที่ดีของการผสมผสานระหว่างวัสดุที่ดี (ดินลูกรัง) และวิธีการทำงานแบบดั้งเดิม (แรงงานคน) เพื่อให้ได้ผลลัพธ์สุดท้ายที่เป็นไปตามมาตรฐานการก่อสร้าง แม้ในพื้นที่ที่ท้าทายที่สุดก็ตาม